Nawrót · 5 min czytania
Potknięcie to nie nawrót
Jednorazowe napicie się nie przekreśla Twojej drogi. Jak odróżnić potknięcie od nawrotu i co zrobić w ciągu najbliższej doby.
Potknięcie to jednorazowe napicie się po okresie abstynencji. Nawrót oznacza powrót do dawnego wzorca picia albo porzucenie celu. To dwie różne sytuacje, a to, co zrobisz po potknięciu, ma duży wpływ na to, czy zamieni się ono w nawrót.
Potknięcie
- Jednorazowe napicie się po okresie abstynencji
- Błąd w konkretnej sytuacji
- Informacja, gdzie przyda się lepszy plan
Nawrót
- Powrót do dawnego wzorca picia
- Porzucenie celu
Marlatt i Gordon (1985) opisali efekt naruszenia abstynencji. Gdy ktoś traktuje potknięcie jako dowód osobistej porażki („nie mam silnej woli”, „i tak wszystko zepsułem(-am)”), pojawiają się poczucie winy i wstyd, a te emocje mogą popychać do dalszego picia. Kto widzi potknięcie jako błąd w konkretnej sytuacji, łatwiej szuka lepszych sposobów radzenia sobie.
Warto zauważyć myślenie „wszystko albo nic”. Jeden dzień picia nie kasuje tygodni czy miesięcy trzeźwości ani tego, czego się w tym czasie nauczyłeś(-aś). Zmiany w życiu rzadko przebiegają idealnie, a potknięcia się zdarzają; liczy się kierunek w dłuższej perspektywie. Potknięcie to informacja: pokazuje, która sytuacja okazała się trudna i gdzie przyda się lepszy plan.
Przestań pić, im szybciej, tym lepiej
Każdy dzień to nowy początek. To, że wypiłeś(-aś), nie oznacza, że musisz pić dalej. Jeśli piłeś(-aś) intensywnie przez kilka dni lub dłużej, nie odstawiaj alkoholu sam(-a) – najpierw skontaktuj się z lekarzem lub oddziałem detoksykacji, a przy objawach z ramki poniżej dzwoń pod 112.
Powiedz komuś
Jeszcze dziś zadzwoń do trzeźwej, życzliwej osoby, sponsora, terapeuty albo lekarza i opowiedz, co się stało. Nie musisz z tym zostawać sam(-a).
Idź na mityng
Spotkanie grupy wsparcia, na przykład AA, to miejsce, gdzie potknięcie zwykle spotyka się ze zrozumieniem, a nie z oceną.
Usuń alkohol z domu
Pozbądź się alkoholu, który masz w domu, i na razie unikaj sytuacji, w której doszło do picia.
Przeanalizuj i zapisz
Gdy emocje opadną, zastanów się sam(-a) lub z terapeutą, dlaczego do tego doszło właśnie wtedy i właśnie tam. Zapisz, co zrobisz inaczej następnym razem.
Nie obwiniaj się. Poczucie winy i zniechęcenie nie pomagają, a mogą powstrzymać przed sięgnięciem po pomoc. Potraktuj siebie tak, jak potraktował(-a)byś bliską osobę w tej samej sytuacji.
Po okresie intensywnego picia odstawienie alkoholu może być niebezpieczne dla życia. Drżenie, silny niepokój, poty, kołatanie serca, bezsenność, omamy, napady drgawkowe albo splątanie (majaczenie drżenne, delirium tremens) wymagają natychmiastowej pomocy lekarskiej. Dzwoń pod 112 albo jedź na SOR. Nie przeczekuj tych objawów w domu.
Zadzwoń pod 112Źródła
- Larimer M.E., Palmer R.S., Marlatt G.A. (1999). Relapse prevention: An overview of Marlatt's cognitive-behavioral model. Alcohol Research & Health 23(2)
- NIAAA: Tips & Tools to Help You Quit Drinking (Recovering from a drinking episode)
- Mirijello A. i in. (2015). Identification and management of alcohol withdrawal syndrome. Drugs 75(4)
- Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom: Substancje psychoaktywne a zdrowie